Kısa cevap: Nişan bozulursa takılar, onları takan kişiye geri verilir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m.122’ye göre nişan evlenme dışında bir sebeple sona ererse alışılmışın dışındaki hediyeler verenlerce geri istenebilir; Yargıtay uygulamasında nişan yüzüğü (alyans) dışındaki bütün altın ve takılar bu kapsamdadır ve iadede kusur aranmaz. Nişanı haksız bozan taraftan ayrıca maddi (m.120) ve manevi (m.121) tazminat istenebilir. Bütün talepler nişanın bitiminden itibaren bir yıl içinde dava edilmelidir (m.123).
Önemli noktalar
- Nişanlanma için tören, yüzük veya yazılı belge şart değildir; karşılıklı evlenme vaadi yeterlidir.
- Bilezik, çeyrek altın, set ve zincir gibi takılar iade edilir; alyans ile giyilip tüketilen hediyeler iade edilmez.
- Takıyı kim taktıysa geri isteme hakkı kural olarak onundur; anne, baba ve onlar gibi davrananlar da kanunda sayılmıştır.
- Bir yıllık süre nişanın bozulduğu günden işler; bozulma tarihinin ispatı davanın kaderini belirleyebilir.
Evlilik birliği içinde takılan altınların paylaşımı farklı kurallara bağlıdır; bunun için Kahta ziynet alacağı davası avukatı yazımıza bakabilirsiniz. Bu yazı yalnız nişan aşamasını ele alır.
Takıların listesi, bozulma tarihi ve harcama belgeleri süre dolmadan toplanmazsa hak kaybı doğabilir. Elinizdeki fotoğraf, video ve yazışmalarla durumu birlikte değerlendirelim.
Nişanlanma Nedir ve Nasıl Kurulur?
Nişanlanma, bir kadın ile bir erkeğin birbirine evlenme vaadinde bulunmasıyla kurulan ve TMK m.118-123’te düzenlenen aile hukuku sözleşmesidir. Kanunun ifadesi kısadır: “Nişanlanma, evlenme vaadiyle olur.” (TMK m.118/1) Sözleşme için kanun herhangi bir şekil şartı aramaz; sözlü vaat de nişanı kurar.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 17.09.2025 tarihli kararında tören yapılması, yüzük takılması veya nişanın çevreye duyurulmasının geçerlik şartı olmadığını, bunların yalnız nişanın varlığını ispatı kolaylaştıran deliller olduğunu belirtmiştir. Nişanlanma, ahlaka ve hukuka aykırı olmamak kaydıyla bir şarta da bağlanabilir.
Küçük veya kısıtlı biri nişanlanabilir mi?
TMK m.118/2’ye göre “Nişanlanma, yasal temsilcilerinin rızası olmadıkça küçüğü veya kısıtlıyı bağlamaz.” Yasal temsilci rıza göstermemişse nişan küçük veya kısıtlı açısından bağlayıcı olmaz; tazminat taleplerinde bu durum ayrıca değerlendirilir.
Söz kesmek de nişan sayılır mı?
Kahta ve çevresinde evlilik süreci çoğu zaman “söz”, “nişan” ve “kına” aşamalarıyla ilerler; takılar da bu aşamaların her birinde takılabilir. Hukuken belirleyici olan törenin adı değil, evlenme vaadinin verildiği andır. Söz töreninde karşılıklı evlenme vaadi verilmişse nişanlanma o tarihte kurulmuş sayılabilir ve sözde takılan altınlar da TMK m.122 kapsamında değerlendirilir.
Kanun metninin resmî hâli için 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (mevzuat.gov.tr) bağlantısını kullanabilirsiniz.
Nişan Bozulursa Karşı Taraf Evlenmeye Zorlanabilir mi?
Nişan bozulduğunda karşı tarafı evlenmeye zorlamak mümkün değildir. TMK m.119/1 açıkça “Nişanlılık, evlenmeye zorlamak için dava hakkı vermez.” hükmünü içerir.
Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre evlenmeden kaçınma hâli için öngörülen cayma tazminatı veya ceza şartı da dava edilemez. “Nişanı bozan şu kadar para öder” türünden bir anlaşma mahkemede talep edilemez; ancak böyle bir anlaşma gereğince yapılmış ödemeler de geri istenemez.
Nişan Bozulursa Takılar Ne Olur?
Nişan bozulduğunda takılar, TMK m.122 uyarınca hediyeyi verenlere iade edilir. Madde şöyledir: “Nişanlılık evlenme dışındaki bir sebeple sona ererse, nişanlıların birbirlerine veya ana ve babanın ya da onlar gibi davrananların, diğer nişanlıya vermiş oldukları alışılmışın dışındaki hediyeler, verenler tarafından geri istenebilir.”
Hediyelerin iadesi için nişanın evlenme dışında herhangi bir sebeple bitmesi yeterlidir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’ne göre nişanın haklı sebeple bozulup bozulmadığı ve tarafların kusuru bu davada önemli değildir; nişanlılardan birinin ölümüyle sona ermede bile hediyeler geri verilir.
Alışılmış hediye nedir, hangileri geri istenemez?
Alışılmış (mutat) hediye, giymekle veya kullanmakla eskiyen ve tüketilen eşyadır: kıyafet, parfüm, çiçek, çikolata, gündelik aksesuar gibi. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2018 tarihli kararında bu eşyaların iadesine karar verilemeyeceği belirtilmiştir. Nişan yüzüğü (alyans) da alışılmış hediye kabul edilir ve geri istenemez.
Buna karşılık bilezik, çeyrek ve tam altın, beşibirlik, kolye, gerdanlık seti, küpe ve tektaş yüzük gibi değerli takılar alışılmışın dışındadır.
Takıları kim geri isteyebilir?
Geri isteme hakkı hediyeyi verene aittir. Kanun, nişanlıların birbirine ve anne-babanın ya da onlar gibi davranan kişilerin diğer nişanlıya verdiği hediyeleri sayar. Amca, dayı veya yakın akrabanın taktığı altınlarda uygulamada bu kişilerin haklarını nişanlıya temlik ettiği yazılı bir belgeyle (temlikname) taleplerin tek davada toplandığı görülür.
Takılar bozdurulmuş veya satılmışsa ne olur?
Takı elde değilse sıra şöyledir: önce aynen iade, olmazsa aynı cins, ayar ve gramda altınla mislen iade, o da olmazsa sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre değerin ödenmesi (TMK m.122/2). Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, hükümde “mislen” iade seçeneğinin yazılmamasını bozma sebebi saymıştır.
Nişanın Bozulmasında Maddi Tazminat Ne Zaman İstenir?
Nişanın bozulmasında maddi tazminat, TMK m.120 uyarınca nişanı haklı bir sebep olmadan bozan veya nişanın bozulmasına kendisine yüklenebilen bir sebeple yol açan taraftan istenir. Tazminat; evlenme amacıyla yapılan harcamaları, katlanılan maddi fedakârlıkları ve nişan giderlerini karşılar ve dürüstlük kuralları çerçevesinde “uygun” bir miktarda belirlenir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’ne göre burada istenen zarar menfi zarardır: nişanlanılmasaydı uğranılmayacak zarar. Nişan salonu ve ikram masrafı, ev eşyası, çeyiz veya damat bohçası alımı bu kapsamda değerlendirilebilir. Kanun, tazminat hakkı olan tarafın anne-babasına ve onlar gibi davrananlara da kendi harcamaları için aynı koşullarla talep hakkı tanır.
Maddi tazminat hangi durumda reddedilir?
Nişanı haksız bozan tarafın kusuru sabit olsa bile, tazminat isteyen zararının ne olduğunu ve miktarını ispat edemezse talep reddedilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 17.09.2025 tarihli kararında, nişanın haklı sebep olmadan bozulduğunu kabul ettiği hâlde zararı kanıtlanamayan maddi tazminat talebinin reddini sonuç itibarıyla doğru bulmuştur. Fatura, dekont ve tanık beyanı bu nedenle önemlidir.
Nişan Bozulunca Manevi Tazminat Alınabilir mi?
Nişan bozulunca manevi tazminat, TMK m.121 uyarınca yalnız nişanın bozulması yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf için ve kusurlu karşı taraftan istenebilir. Nişanın bozulmasından duyulan üzüntü tek başına yeterli değildir; kişilik hakkını zedeleyen bir olgunun gösterilmesi gerekir.
Kişilik hakkı saldırısına örnek olarak nişanın kalabalık bir ortamda aşağılayıcı biçimde bozulması, nişanlı hakkında asılsız ve onur kırıcı söylentiler yayılması veya nişan döneminde ağır hakaret ve şiddet sayılabilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 17.09.2025 tarihli kararında, nişanı haklı sebep olmadan bozan tarafın kusurunu kabul ettiği hâlde davacının kişilik haklarının saldırıya uğradığından söz edilemeyeceği gerekçesiyle manevi tazminat talebinin reddini doğru bulmuştur.
Nişan Bozulunca Hangi Durumda Hangi Talep İleri Sürülür?
Nişan bozulduğunda ileri sürülebilecek talepler, nişanın nasıl sona erdiğine ve kimin kusurlu olduğuna göre değişir. TMK m.120-122’nin şartları birbirinden bağımsızdır ve aynı davada birden fazla talep birlikte ileri sürülebilir.
- Nişan nasıl biterse bitsin (evlilik dışında): alyans dışındaki takıların ve değerli hediyelerin iadesi istenir; kusur tartışılmaz.
- Karşı taraf haklı sebep olmadan bozduysa: buna ek olarak nişan ve evlilik hazırlığı harcamaları için maddi tazminat istenebilir.
- Bozulma biçimi kişilik hakkınızı zedelediyse: ayrıca manevi tazminat talep edilebilir.
- Nişanı haklı sebep olmadan siz bozduysanız: verdiğiniz takıları yine isteyebilirsiniz; ancak karşı tarafın maddi ve manevi tazminat talebiyle karşılaşabilirsiniz.
- Bozulmanın üzerinden bir yıl geçtiyse: karşı taraf zamanaşımı def’i ileri sürerse talepler reddedilir.
Nişan Bozulduktan Sonra Dava Ne Zaman Açılmalı?
Nişan bozulduktan sonra dava, TMK m.123 uyarınca nişanlılığın sona ermesinin üzerinden bir yıl geçmeden açılmalıdır: “Nişanlılığın sona ermesinden doğan dava hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.” Hediye iadesi, maddi tazminat ve manevi tazminat talepleri aynı bir yıllık süreye tabidir.
Süre, nişanın fiilen bozulduğu tarihten başlar; bozulma tarihi çoğu dosyada tartışmalıdır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 28.12.2017 tarihli kararında, tanık beyanları ile noter ihtarnamesindeki ifadeler birlikte değerlendirilerek bozulma tarihi belirlenmiş ve zamanaşımından verilen ret kararı bozulmuştur.
Örnek süre hesabı
Nişan 10 Mart 2026’da iki aile arasındaki görüşmede bozulmuş olsun. Bir yıllık süre 10 Mart 2027’de dolar; dava bu tarihe kadar açılmalıdır. Takıların iadesi için 1 Nisan 2026’da ihtarname gönderilmesi süreyi başlatmaz veya uzatmaz; ancak ihtarname, bozulma tarihini ve iade talebini belgeleyen önemli bir delil olur.
Kahta’da Nişan Davası Hangi Mahkemede Açılır?
Kahta’da nişanın bozulmasından doğan davalar aile mahkemesinin görevindedir. 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun m.4, TMK’nın İkinci Kitabından (aile hukuku) doğan dava ve işleri aile mahkemesine verir; nişanlanma da bu kitabın ilk bölümünde düzenlenmiştir.
Aynı Kanunun 2. maddesine göre aile mahkemesi kurulamayan yerlerde bu davalara Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemesi bakar; Kahta’da dava, aile mahkemesi sıfatıyla görev yapan asliye hukuk mahkemesine açılır ve güncel yargı çevresi dava öncesinde UYAP üzerinden teyit edilmelidir. Yetkili mahkeme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m.6 uyarınca kural olarak davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Aile mahkemesindeki genel işleyiş için Kahta aile mahkemesi avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.
- Bozulma tarihini belgeleyin: mesaj, arama kaydı veya tanıkla nişanın bittiği günü sabitleyin.
- Takı listesi çıkarın: nişan videosu ve fotoğraflarından her takıyı, takanı ve gramını not edin.
- Temlikname toplayın: akrabaların taktığı altınlar için hak devri belgelerini alın.
- İhtarname gönderin: noter aracılığıyla iade talebini bildirin.
- Dava açın: bir yıllık süre dolmadan aynen, olmazsa mislen, olmazsa bedel iadesi ile varsa tazminat taleplerini birlikte ileri sürün.
Uygulamada Sık Yapılan Hatalar
Nişan davalarındaki hak kayıpları çoğunlukla süre, ispat ve talebin kuruluşundaki hatalardan doğar.
- Bir yılı “barışma ihtimali” için beklemek: Görüşmeler sürerken zamanaşımı işlemeye devam eder.
- Alyansı da istemek: Nişan yüzüğü alışılmış hediye sayıldığından bu kalem reddedilir ve yargılama gideri riskini artırır.
- Başkasının taktığı altını kendi adına istemek: Hak verene aittir; temlikname olmadan bu kalemler reddedilebilir.
- İspat yükünü karıştırmak: Takıların takıldığı sabitse iade edildiğini ispat yükü, iade ettiğini söyleyen taraftadır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2018 tarihli kararında bu yükü ters çeviren hükmü bozmuştur.
Yargıtay Kararları
Aşağıdaki kararların tam metinleri okunmuştur. Nişan uyuşmazlıklarına ilişkin eski kararlar Yargıtay 3. Hukuk Dairesine, son kararlar 2. Hukuk Dairesine aittir.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 29.04.2026 tarihli, 2026/2520 E., 2026/4879 K. sayılı kararı: Nişanda takılan bilezik, kolye ve tektaş yüzüğün iadesi onanmış; alışılmış hediye olan alyansın da iadesine hükmedilmesi bozma sebebi sayılmıştır. Karşı davada varlığı kabul edilen hediye saate ilişkin talebin reddi de bozulmuş, manevi tazminat talebinin reddi ise onanmıştır.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 17.09.2025 tarihli, 2025/6945 E., 2025/7429 K. sayılı kararı: Nişanlanmanın şekle bağlı olmadığı, hediye iadesinde kusurun önemsiz olduğu ve maddi tazminatın menfi zararı kapsadığı açıklanmış; hükümde “mislen” iade seçeneğinin yazılmaması ve alyansın iadesine karar verilmesi bozma sebebi yapılmıştır.
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 02.10.2018 tarihli, 2016/21682 E., 2018/9357 K. sayılı kararı: Alışılmış hediyenin giyilmekle ve kullanılmakla eskiyen eşya olduğu belirtilmiş; takıldığı sabit olan bilezik ve gerdanlık setlerinin iade edildiğini ispat yükünün davalıda olduğu gerekçesiyle ret kararı bozulmuştur.
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 28.12.2017 tarihli, 2016/8225 E., 2017/18343 K. sayılı kararı: TMK m.123’teki bir yıllık zamanaşımının başlangıcı olan bozulma tarihi, tanık beyanları ve noter ihtarnamesi birlikte değerlendirilerek belirlenmiş; süresinde açılan davanın zamanaşımından reddi bozulmuştur.
Nişan videosu, fotoğraflar, temliknameler ve harcama belgeleriyle görüşmeye gelebilirsiniz. Hangi takıların istenebileceğini, tazminat şartlarının oluşup oluşmadığını ve sürenin ne zaman dolacağını birlikte belirleyelim.
Sıkça Sorulan Sorular
Nişan bozulursa takılar kimde kalır?
Nişan evlenme dışında bir sebeple sona ererse alışılmışın dışındaki hediyeler, onları verenlerce geri istenebilir (TMK m.122). Yargıtay uygulamasında nişan yüzüğü (alyans) dışındaki bütün altın, takı ve ziynet eşyaları alışılmışın dışında sayılır; bu nedenle takılar, nişanı kimin bozduğuna bakılmaksızın veren tarafa iade edilir.
Nişanı ben bozdum, yine de taktığım altınları geri isteyebilir miyim?
İsteyebilirsiniz. Hediyelerin geri verilmesinde kusur aranmaz; nişanın evlenme dışında herhangi bir nedenle bitmesi yeterlidir. Ancak nişanı haklı bir sebep olmadan bozan taraf, karşı tarafın harcamaları için TMK m.120 uyarınca maddi tazminatla karşılaşabilir.
Nişan yüzüğü (alyans) geri istenebilir mi?
İstenemez. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 2025 ve 2026 tarihli kararlarında nişan yüzüğünün alışılmış hediye olduğu ve iadesine karar verilmesinin bozma sebebi olduğu açıkça belirtilmiştir.
Takılar bozdurulmuşsa ne olur?
Hediye aynen geri verilemiyorsa aynı cins ve ayarda altınla (mislen) iade edilir. Bu da mümkün değilse TMK m.122/2 uyarınca sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre değeri ödenir; değer genellikle kuyumcu bilirkişi raporuyla belirlenir.
Nişan bozulduktan sonra dava açma süresi ne kadar?
Nişanlılığın sona ermesinden doğan bütün dava hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK m.123). Hediye iadesi, maddi ve manevi tazminat talepleri bu bir yıllık süreye tabidir.
Nişan masrafları geri alınabilir mi?
Nişan giderleri ve evlenme amacıyla yapılan harcamalar, nişanı haklı sebep olmadan bozan veya bozulmaya kusuruyla yol açan taraftan uygun bir tazminat olarak istenebilir (TMK m.120). Zararın tamamı değil, uygun bir miktar hükmedilir.
Kahta’da nişan davası hangi mahkemede açılır?
Nişanlanma Türk Medeni Kanunu’nun aile hukuku kitabında düzenlendiği için dava 4787 sayılı Kanun m.4 uyarınca aile mahkemesinin görevindedir. Aile mahkemesi kurulmamış yerlerde HSK’nın belirlediği asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar; yetkili yer kural olarak davalının yerleşim yeridir (HMK m.6).
Yazar Hakkında
Av. Mustafa Şahin, Adıyaman Barosu’na kayıtlı avukattır ve Kahta ile Adıyaman merkezde aile hukuku davalarında vekillik yürütmektedir. Kahta’da nişan uyuşmazlıkları çoğu zaman söz ve nişanda iki ailenin taktığı altınların kime ait olduğu ve hangi tarihte bozulduğu üzerinden şekillenir. Aile davalarının genel çerçevesi Kahta aile hukuku avukatı sayfamızdadır. Bu yazı 2 Kasım 2026 itibarıyla güncel TMK m.118-123, 4787 sayılı Kanun ve tam okunmuş Yargıtay kararları esas alınarak hazırlanmıştır.
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
