Kısa cevap: Kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına vermek, yaymak veya ele geçirmek TCK m.136 uyarınca suçtur ve 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasını gerektirir. Verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi ise TCK m.135 kapsamında ayrı bir suç olup 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Suçun konusunun CMK m.236 uyarınca kayda alınan beyan ve görüntüler olması hâlinde ceza bir kat artırılır.
Dijitalleşen günlük yaşamda kişisel verilere ilişkin isnatlar giderek daha sık gündeme gelmektedir. Bu yazıda kişisel verilere karşı işlenen suçların hangi maddede düzenlendiği, kayıt ile ele geçirme arasındaki fark ve savunma sürecinde önem taşıyan noktalar ele alınmaktadır.
Dosyanızdaki kayıt, paylaşım ve erişim verilerinin hukuki niteliğini birlikte incelemek için iletişime geçebilirsiniz.
Kişisel Verileri Ele Geçirme Suçu Nedir?
TCK m.136, kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişiyi 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırır. Madde üç seçimlik hareket öngörmüştür; bunlardan birinin gerçekleşmesi suçun oluşması için yeterlidir. Korunan hukuki değer, kişinin verileri üzerindeki tasarruf yetkisi ve özel yaşam alanının dokunulmazlığıdır.
Kayıt ile Ele Geçirme Arasındaki Fark Neden Önemlidir?
Kanun, kişisel verilere yönelik fiilleri aşamalara göre ayırmıştır. Verilerin izinsiz olarak kaydedilmesi TCK m.135 kapsamında toplama aşamasını, bu verilerin başkasına verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesi ise TCK m.136 kapsamında kullanım aşamasını ifade eder. İsnadın hangi madde kapsamında değerlendirildiği, uygulanacak ceza aralığını doğrudan belirlediğinden savunmanın ilk incelemesi bu noktada yoğunlaşır.
Savunmada Dikkat Edilen Hususlar
Bu tür dosyalarda verinin gerçekten “kişisel veri” niteliği taşıyıp taşımadığı, fiilin hukuka aykırı olup olmadığı (ilgilinin rızası veya kanunun verdiği bir yetkinin bulunup bulunmadığı) ve isnat edilen hareketin şüpheliye ait olup olmadığı ayrı ayrı değerlendirilir. Dijital kayıtların hukuka uygun yöntemlerle elde edilip edilmediği de savunmanın temel dayanaklarındandır.
Sonuç ve Değerlendirme
Kişisel verilere karşı işlenen suçlar, TCK’da kayıt ve kullanım aşamalarına göre ayrı maddelerle ve farklı ceza aralıklarıyla düzenlenmiştir. İsnadın doğru maddeye oturtulması, verinin niteliğinin ve fiilin hukuka aykırılığının tespiti, dosyanın seyrini belirleyen başlıca hususlardır.
WhatsApp grubunda, ekran görüntüsüyle veya iş yerinde veri paylaşmanın hangi durumda suç olduğunu kişisel verileri paylaşmak suç mu yazımızda anlattık.
Ceza Hukukuyla İlgili Diğer Yazılarımız
Bilişim sistemleri üzerinden işlenen dolandırıcılık için Kahta bilişim yoluyla dolandırıcılık avukatı yazımızı, genel ceza yargılaması süreci için Kahta ceza avukatı yazımızı inceleyebilirsiniz. TCK’nın güncel tam metnine Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kişisel verileri ele geçirme suçunun cezası nedir?
TCK m.136 uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi 2 yıldan 4 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
TCK 135 ile TCK 136 arasındaki fark nedir?
TCK m.135 verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesini (toplama aşaması) 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle cezalandırır. TCK m.136 ise verilerin verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesini (kullanım aşaması) düzenler ve cezası daha ağırdır.
Suç hangi seçimlik hareketlerle işlenebilir?
Kanun üç seçimlik hareket öngörmüştür: verileri bir başkasına vermek, yaymak veya ele geçirmek. Bunlardan herhangi birinin gerçekleşmesi suçun oluşması için yeterlidir.
Cezayı artıran özel bir hâl var mıdır?
Evet. Suçun konusunun CMK m.236’nın beşinci ve altıncı fıkraları uyarınca kayda alınan beyan ve görüntüler olması hâlinde verilecek ceza bir kat artırılır.
Sosyal medyada paylaşılan özel bilgiler bu kapsama girer mi?
Bir kimsenin rızası olmadan elde edilen kişisel bilgilerinin paylaşılması, somut olayın koşullarına göre TCK m.136 kapsamında değerlendirilebilir; fiilin niteliğine göre özel hayatın gizliliğini ihlal hükümleri de gündeme gelebilir.
Yazıda anlatılanlar genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınıza özgü bir değerlendirme için bize ulaşabilirsiniz.
Yazar Hakkında
Av. Mustafa Şahin, Adıyaman Barosu’na kayıtlı olarak Adıyaman ve Kahta merkezli çalışmalarında ceza hukuku alanında da faaliyet göstermektedir. Kişisel verilere ilişkin isnatlarda fiilin doğru maddeye oturtulması ve dijital delillerin hukuka uygunluğunun incelenmesi gibi sürecin seyrini etkileyen aşamalara özen gösterilmektedir.
Hukuki Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup güncel mevzuat ve yerleşik hukuki uygulama esas alınarak kaleme alınmıştır. İçerikte yer alan değerlendirmeler, somut olayın kendine özgü koşullarına göre farklılık gösterebilecek genel nitelikte açıklamalardır ve hiçbir şekilde hukuki tavsiye niteliği taşımaz, avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz. Mevzuat ve içtihatlar zaman içinde değişebileceğinden, somut bir hukuki sorun hakkında adım atmadan önce alanında yetkili bir avukata danışılması önerilir.
